Dlaczego wiek opony jest ważny?

Każda opona na swój wiek. Jazda na przestarzałym ogumieniu jest nie tylko mało komfortowa, ale przede wszystkim niebezpieczna.

13 marca 2019

Jak rozpoznać wiek opony

Obowiązująca w Polsce norma PN-C94300 „Ogumienie – pakowanie, przechowywanie i transport” mówi, że opony mogą być wprowadzane do sprzedaży, magazynowane i sprzedawane wyłącznie do 3 lat od daty produkcji, i to tylko jeśli są przechowywane w odpowiednich warunkach. Dzieje się tak, ponieważ opony mają swój termin przydatności.

Ogumienie zachowuje swoje właściwości (nie twardnieje, nie pęka) przez około 10 lat od daty wyprodukowania. Eksperci zalecają jednak, aby po pięciu latach dokonać szczegółowego przeglądu. Jeśli pojawiają się jakiekolwiek zastrzeżenia co do jakości i stanu, opony należy bezwzględnie i niezwłocznie wymienić na nowe. Niezależne badania przeprowadzone przez DEKRA pokazują przy tym, że ryzyko wystąpienia niebezpiecznych awarii wzrasta w przypadku ogumienia starszego niż 7 lat.

Nie trzeba być ekspertem, aby poznać wiek ogumienia. Informację o nim skrywa symbol DOT (z ang. Department of Transportation), który znajduje się w bocznej części opony. DOT składa się z cyfr i liter, które pozwalają na odczytanie miejsca oraz daty produkcji. W pierwszej kolejności pojawia się kod fabryki, a następnie data – w formie trzycyfrowego lub czterocyfrowego oznaczenia. Numery składające się z trzech cyfr oznaczają, że opony zostały wyprodukowane przed rokiem 2000, natomiast numery czterocyfrowe dotyczą ogumienia wyprodukowanego w XXI wieku. Dwie pierwsze cyfry oznaczają tydzień, zaś dwie ostatnie rok produkcji.

Jak często zmieniać opony?

Właściwy moment można łatwo określić, regularnie kontrolując głębokość bieżnika. Obowiązujące w Polsce prawo dopuszcza użytkowanie ogumienia z bieżnikiem nie mniejszym niż 1,6 mm. Zdaniem koncernów oponiarskich jest to jednak wartość zaniżona – znacząco obniża przyczepność samochodu oraz wydłuża drogę hamowania.

Zgodnie z zaleceniami producentów głębokość bieżnika powinna wynosić co najmniej:

Jak sprawdzić poziom bieżnika? Wystarczy dokładnie przyjrzeć się wskaźnikowi zużycia TWI, który widnieje na oponie. Poznasz go po symbolu trójkąta. W niektórych modelach możesz skorzystać także z dodatkowych oznaczeń, które pokazują stan zużycia bieżnika.

Stara, ale mało używana opona czy warto ją kupić?

Trudno jednoznacznie odpowiedzieć na to pytanie. Jeżeli opona ma więcej niż pięć lat i była nieużywana, można zdecydować się na jej zakup. Jest jednak pewne „ale”. Trzeba zwrócić uwagę na sposób przechowywania. Musisz mieć pewność, że ogumienie było składowane w optymalnych warunkach – takich, które nie wpłynęły na zmianę jego właściwości fizykochemicznych.

Do zmian dochodzi wówczas, gdy opona ma kontakt z różnymi czynnikami zewnętrznymi, np. światłem słonecznym czy zmienną temperaturą. Źle przechowywane ogumienie może dawać oznaki starzenia już po upływie dwóch lat. Guma parcieje, w efekcie czego opony stają się twarde i widoczne są mikropęknięcia. Użytkowanie ich stwarza duże ryzyko utraty kontroli nad pojazdem.

W przypadku kupna źle przechowywanej opony oszczędność będzie pozorna. Prędzej czy później (raczej prędzej) pojawi się konieczność zakupu nowej. Zdaniem ekspertów opłaca się kupować mało używane opony, ale nie starsze niż 3 lata. Kupowanie starszych ma sens wyłącznie wtedy, gdy są oferowane w bardzo niskiej cenie. Warto przy tym pamiętać, że opony ponad dziesięcioletnie w ogóle nie nadają się do użytku – nawet jeśli są w niemal idealnym stanie.

Od czego zależy żywotność opon?

Podawane jako okres przydatności 10 lat to wciąż wartość umowna. Na żywotność opon wpływa cały szereg czynników, takich jak:

  • mieszanka gumowa,
  • ciśnienie,
  • stan techniczny pojazdu,
  • styl prowadzenia samochodu,
  • stan nawierzchni dróg.

Opona zużywa się i traci właściwości z biegiem czasu, ale bardzo łatwo o jej nagłe uszkodzenie. Wystarczy jazda z niedopompowanymi kołami czy wjechanie na krawężnik przy dużej prędkości, aby stała się niezdatna do użytku.

Czy istnieją opony o dłuższym okresie używalności?

Rozczarowany klient to utracony klient, dlatego każdy producent stara się produkować opony, które starczą na długo. Stale ulepszane są takie technologie, jak mieszanka gumowa, wzbogacana o substancje chemiczne spowalniające reakcje z tlenem i ozonem, czy konstrukcja bieżnika, mająca zapobiec jego nierównomiernemu zużywaniu się. Niezależnie od konstrukcji ogumienia, cały czas obowiązuje górna granica 10 lat używalności. W tej chwili wydaje się, że nie sposób przekroczyć tego ograniczenia.

Jak wydłużyć żywotność ogumienia?

Zdarza się, że opony już po 2-3 sezonach nie nadają się do dalszej eksploatacji, mimo że nie były zbyt intensywnie użytkowane. Jeżeli chcesz uniknąć takiej sytuacji, skorzystaj z kilku poniższych wskazówek.

Właściwe użytkowanie

Mowa przede wszystkim o jeździe na oponach dostosowanych do danych warunków pogodowych czy terenowych. Jazda latem na oponach zimowych prowadzi do szybszego zużywania się bieżnika. Opony do jazdy miejskiej są bardziej narażone na uszkodzenia podczas jazdy off-roadowej.

Ważne przechowywanie

Pomieszczenie powinno być ciemne, suche i raczej chłodne. Nie zaleca się składować w nim żadnych substancji zawierających węglowodory, np. lakierów, benzyny, olejów. Należy zwrócić uwagę także na sposób przechowywania ogumienia. Najlepiej zaopatrzyć się w specjalne stojaki lub haki. Opony ułożone jedna na drugiej najprawdopodobniej ulegną odkształceniu.

Pompowanie kół azotem

Chociaż wielu uważa to za zbędne, do pompowania kół warto wykorzystać mieszankę gazów zawierających azot. Woda i tlen, w połączeniu z drobinkami kurzu znajdującymi się w sprężarce, wprowadzone do wnętrza opony niekorzystnie oddziałują na mieszankę gumową.

Regularna kontrola geometrii

Warto regularnie sprawdzać poprawność zbieżności kół czy kąt ich pochylenia. Są to czynniki, które mogą spowodować uszkodzenie opony.

Autor tekstu

JacekJacek z GoRabbit.pl
Zajmuje się sprzedażą części oraz doradztwem w zakresie serwisowania pojazdów. Prywatnie miłośnik klasycznych samochodów sportowych.

Najczęściej czytane

Sprawdź, co najbardziej interesuje naszą społeczność kierowców. W tej sekcji znajdziesz najpopularniejsze artykuły z bloga GoRabbit.pl